Tradycyjna Medycyna Chińska Archives - Goodie Foodie

Z punktu widzenia medycyny chińskiej odporność to kwestia kompleksowa, postrzegamy ją na 3 poziomach:

  1. Nerki

  2. Układ pokarmowy

  3. Płuca

Każdy z 3 filarów odporności będzie tematem osobnego artykułu.

Aby wzmocnić odporność trzeba mieć na uwadze te trzy aspekty i sprawdzić, co u danej osoby wymaga szczególnej uwagi, w TCM najważniejsza jest indywidualna diagnoza, ona jest podstawą zaleceń dietetycznych, ziołowych, akupunktury.

Tym razem napiszę więcej na temat Płuc.

W TCM Płuca nazywane są mistrzem Qi, ponieważ ważnym ich zadaniem jest rozprowadzanie Qi.

Aby dobrze spełniać tą funkcję Płuca wykorzystują 3 rodzaje ruchów i omawiając je  najlepiej będę mogła pokazać, co wspiera Płuca:

W zimnych porach roku pojawia się tendencja do nadużywania smaku ostrego, ciepłego, szczególnie imbiru. A więcej nie znaczy lepiej. Jeśli nadużywamy imbiru, pikantnych przypraw, a także dodajemy do potraw za dużo przypraw wysuszających o smaku gorzkim jak tymianek, rozmaryn, oregano wówczas działamy zbyt jednostronnie i może pojawić się suchość w Płucach, co zaburzy ich prawidłową pracę. Warto wiec pamietać o wszystkich smakach ważnych dla Płuc i poszukiwać równowagi w ich używaniu oraz pamietać w diecie o produktach takich jak biała rzodkiew, kalarepka, kalafior, ryż, które są chłodne i działają na Płuca odświeżająco, chronią je przed suchością. Istotnym czynnikiem pozadietetycznym, który generuje suchość Płuc i tym samym osłabia odpornośc jest klimatyzacja. Jeśli nie można jej uniknąć warto pamietać o nawilżaniu Płuc.

Podstawowym zadaniem  Płuc jest  pozyskiwanie Qi, czyli energii życiowej z powietrza oraz rozprowadzanie je po całym ciele. Płuca jest jednym z 3 ważnych źródeł pozyskiwania energii życiowej, obok Śledziony, która pozyskuje energię z pożywienia i Nerek, które magazynują nasza przed i pourodzeniową energię.  Nie bez znaczenia dla naszej odporności i witalności jest wiec sposób, w jaki oddychamy i powietrze, jakim oddychamy. Zanieczyszczone powietrze jest wiec istotnym czynnikiem obniżającym nasza odporność. Za to ruch na świeżym powietrzu oraz ćwiczenia oddechowe wzmacniają Płuca.

W kontekście odporności ważna jest bezpośrednia relacja Płuc ze Śledzioną. Te narządy są wg fizjologii TCM  w związku z bliźniaczym tzn. ze są zawsze w takim samym stanie energetycznym.

Śledzionę rozumiemy jako układ pokarmowy. Jeśli w diecie  jest dużo produktów nawilżających jak: jogurty, twarogi, kefiry, cukier, mąka, owoce, soki owocowe, banany, mleko, szczególnie zimno mleko, sałatki z surowych warzyw, zimne napoje, piwo, lody wówczas dochodzi do wytworzenia  zimnego śluzu, który ze względu na relacje bliźniaczą tych narządów trafi do Płuc i zalega tam powodując przewlekłe katary, zatkane zatoki, polipy w nosie, mokry kaszel. Wówczas nieoceniony jest tymianek, rozmaryn, majeranek, świeży imbir, kardamon, czosnek, cebula, por, marchew, dynia, koper włoski, kasza gryczana i jaglana. Z punktu widzenia TCM stosowanie wówczas dużych dawek zimnej termicznie witaminy C jest błędem i powoduje przytrzymywanie śluzu w Płucach.

Gdy śluz zalega dłużej w Płucach zmienia się w żółty, trudny do odkrztuszenia, wysmarkania wówczas potrzebna jest inna strategia leczenia z białą rzodkwią i zupą miso na czele.

Oznacza to, ze w każdej sytuacji potrzebne jest do odpowiednie remedium, w czasie infekcji trzeba dostosowywać leczenie do objawów, wiedza z medycyny chińskiej daje narzędzia do tego.

 

Autor: Katarzyna Jaszczyk-Górska (dyplomowany dietetyk wg Tradycyjnej Medycyny Chińskiej)

ODPORNOŚĆ – spojrzenie dietetyka Tradycyjnej Medycyny Chińskiej

W zimnych porach roku przypominamy sobie o wzmacnianiu odporności. Jak można ją wzmocnić z punktu widzenia TCM?

Z punktu widzenia medycyny chińskiej odporność to kwestia kompleksowa, postrzegamy ją na 3 poziomach:

  1. Nerki

  2. Układ pokarmowy

  3. Płuca

 

Każdy z 3 filarów odporności będzie tematem osobnego artykułu. Aby wzmocnić odporność trzeba mieć na uwadze te trzy aspekty i sprawdzić, co u danej osoby wymaga szczególnej uwagi, w TCM najważniejsza jest indywidualna diagnoza, ona jest podstawą zaleceń dietetycznych, ziołowych, akupunktury.

Medycyna chińska jest przede wszystkim medycyną profilaktyczną i taki charakter ma wiele jej zaleceń czy zasad, które warto stosować, aby wspierać odporność i nie chorować. Jedna z podstawowych zasad mówi, ze w danej porze roku warto szczególnie zadbać o narządy jej przyporządkowane zgodnie z prawem Pięciu Elementów.

 

Jesienią – Płuca i Jelito Grube, to przemiana Metalu

Zimą– Nerki i Pęcherz Moczowy, to przemiana Wody

Wiosną – Wątrobę i Pęcherzyk Żółciowy, to przemiana Drzewa

Latem – Serce i Jelito Cienkie, to przemiana Ognia

 

W Babie lato i w czasie pór przejściowych między porami roku zwanych Dojo – Śledzionę i Żołądek, to przemiana Ziemi.

Wiąże się to z dostosowaniem stylu życia i sposobu odżywiania do pory roku i ma to związek zarówno z produktami, których używamy jak i technikami gotowania.

Jesień odpowiada przemianie Metalu, należą do niej Płuca i Jelito Grube.

Jesienią energia zmienia się z letniej dominacji Yang i przechodzi stopniowo w jakość Yin, która osiąga swoje maksimum zimą. Z jakością Yin wiąże się ruch dośrodkowy, wycofanie, gromadzenie, a więc energia zaczyna kierować się w dół i do środka, co możemy zaobserwować w przyrodzie, a także odczuć w ciele w formie jesiennych spadków nastroju.

Jesienią dominującą jakością w naturze jest suchość i to samo ma miejsce w naszych ciałach. A narządy przemiany Metalu – Płuca i Jelito Grube  są bardzo wrażliwe na suchość.

W menu jesiennym ważne są dania, które wzmacniają przede wszystkim te dwa narządy, natomiast zawsze trzeba mieć na uwadze także pozostałe dwa filary odporności, czyli sprawnie działający  układ pokarmowy oraz wspieranie tzw. Ognia trawiennego, czyli w języku TCM – Yang Nerek. Tym samym zadbamy o to, co kluczowe dla wzmocnienia odporności.

 

Ważne produkty wspierające Płuca i Jelito Grube to: gruszki, śliwki, biała rzodkiew, pestki słonecznika, ryż, kalafior, kalarepa, buraki, kapusty, por, świeży imbir, grzyby, kiszonki, migdały, pinie, tymianek, rozmaryn.

Ważne produkty wspierające Śledzionę i Żołądek: kasza jaglana, kasza kukurydziana, orkiszowa, dynia, marchew, batat, zioła aromatyczne jak tymianek, bazylia, rozmaryn.

 

Bardzo ważnym elementem jesiennej kuchni jest stosowanie technik wzmacniających Qi, czyli: pieczenia, prażenia i gotowania w szybkowarze oraz bardzo długiego gotowania. Jeśli chcemy zatroszczyć się o nasze ciało warto, aby w naszej kuchni zagościły o tej porze roku na co dzień: prażone przed gotowaniem zboża i nasiona oraz orzechy, pieczone warzywa korzeniowe i owoce, długo gotowane zupy i dania jednogarnkowe oraz wspomniane wyżej przyprawy aromatyczne. Bardzo cenne dla odżywienia Płynów ciała są kompoty z sezonowych owoców, czyli głównie z gruszek, jabłek i śliwek.

 

Przykładowe dania wspierające odporność w menu jesiennym to:

-bulion mocy wege – jaka baza do zup oraz napój wzmacniający wszystkie 3 filary odporności,

-krupnik jaglany,

-zupy z dynią,

-zupa marchewkowa,

-jesienna zupa z kalarepką,

-zupa z porem i gruszką,

-duszona, pieczona wołowina,

-gołąbki,

-ciasta z migdałami, gruszkami, śliwkami, korzennymi przyprawami.

 

Autor: Katarzyna Jaszczyk-Górska (dyplomowany dietetyk wg Tradycyjnej Medycyny Chińskiej)